Leren Leren

 

Leren heeft te maken met het zich eigen maken van nieuwe kennis of het aanpassen van bestaande kennis. Bloom (1956) spreekt hierbij van 6 verschillende niveaus van denkvaardigheden. Namelijk het onthouden, begrijpen, toepassen, analyseren, evalueren en het creëren van kennis. De eerste drie vaardigheden zijn de lagere orde denkvaardigheden de laatste drie de hogere orde denkvaardigheden. In het (basis)onderwijs worden niet alle denkvaardigheden getraind. Veelal zijn het de lagere orde denkvaardigheden die geoefend worden. Het onthouden, begrijpen en toepassen van nieuwe of bestaande kennis.

Leerlingen die de leerstof makkelijk onthouden en weinig moeite (hoeven) doen om kennis te onthouden en te begrijpen, worden  niet altijd aangesproken op hun mogelijkheden.  Zij hebben de capaciteit om de leerstof juist op een andere, creatieve manier te bestuderen. Doordat deze leerlingen zonder veel inzet de leerjaren doorlopen, krijgen deze leerlingen minder goed de gelegenheid hun executieve doe- en denkvaardigheden (Peg Dawson en Richard Guare) te trainen.  Dit zijn bijvoorbeeld vaardigheden die nodig zijn om op een afstand naar een probleem te kunnen kijken en zodoende te ontdekken hoe een probleem (anders) opgelost kan worden. Ook vaardigheden die te maken hebben met het initiatief nemen, plannen en organiseren of het reguleren van emoties als iets niet lukt zijn hier voorbeelden van.

Als altijd het altijd redelijk eenvoudig was en probleemloos is verlopen, kan het lastig zijn door te zetten als het echt moeilijk wordt.  Het zijn veelal deze leerlingen die dreigen vast te lopen in het Voortgezet Onderwijs. Zij merken dat het leren steeds minder vanzelf gaat en ervaren dat vakken en opdrachten steeds ingewikkelder worden. Naast de grote hoeveelheid vakken, verschillende leraren en het belang van de peergroep raken zij steeds minder gemotiveerd in het leren als succes uitblijft.  Ze behalen hierdoor steeds minder goede resultaten of haken zelfs helemaal af.

Praktijk PIO richt zich bij de begeleiding van Leren Leren niet op de inhoud van de verschillende vakgebieden of op de controle van het huiswerk maar juist op de (taak)aanpak van de leerling. Hierbij worden verschillende aspecten betrokken die bepalend zijn voor het efficiënt en succesvol kunnen leren. Dit zijn:

  1. De overtuiging (Mindset van C. Dweck) die de leerling heeft over zijn eigen intelligentie en talenten;

Carol Dweck heeft onderzocht en ontdekt dat de manier waarop mensen naar zichzelf kijken doorwerkt in hun motivatie voor leren en de resultaten die zij behalen. Zij heeft ontdekt dat dit tevens belangrijke oorzaken zijn van faalangst en motivatieproblemen. Zij en anderen ontdekte dat de mate van succes niet alleen afhankelijk van talent en de hoogte van intelligentie. De overtuiging die iemand heeft is mede bepalend voor zijn motivatie voor leren. Dweck spreekt hier over Mindsets. Een persoon met een Fixed Mindset ziet intelligentie en talent als bij geboorte vastgelegd, daar kun je niet veel aan veranderen. Mensen met een Growth Mindset zien intelligentie en talent als het uitgangspunt en geloven dat hun kwaliteiten juist door gerichte inspanning, het gebruiken van goede leerstrategieën en doorzetting worden ontwikkeld. Dit concept toegespitst op leerlingen met een Growth Mindset, zien deze leerlingen falen als het nog niet eigen gemaakt hebben van iets. Zij vinden dat zij zich meer hadden kunnen inspannen of een andere leerstrategie hadden moeten kiezen. Leerlingen met een Fixed- Mindset zien falen als iets wat buiten hen zelf ligt omdat ze zich er niet verantwoordelijk voelen. Succes schrijven ze wel toe aan eigen capaciteiten.

  1. De ontwikkeling in executieve functies (Dawson, Guare);

Dawson en Guare hebben jarenlang onderzoek gedaan naar gedrag. Executieve functies maken het mogelijk gedrag goed te organiseren. Bij executieve functies gaat om strategisch te kunnen denken (metacognitie) , rationele beslissingen nemen, het kunnen evalueren van feedback (metacognitie), het kunnen beheersen van emoties en impulsen en het kunnen focussen op belangrijke zaken. Zij onderscheiden hierbij de denk en doe-vaardigheden in het organiseren van het gedrag. Bij het het leren en maken van huiswerk is belangrijk dat de leerling inzicht heeft in welke denk- en doevaardigheden zwak en/of sterk zijn ontwikkeld. Hier kan en moet de leerling rekening mee houden als het succesvol wilt zijn in zijn leren.

  1. De leerstrategieën die gebruikt worden.

Leerstrategieën zijn manieren om nieuwe kennis te onthouden of bestaande kennis te veranderen. Deze strategieën zijn in meer of mindere mate noodzakelijk wanneer nieuwe of bestaande kennis onthouden of geïntegreerd moet worden. Kennis van de werking van de hersenen en de manieren waarop geleerd kan worden is voor de leerling belangrijk om effciënt en effectief zijn huiswerk te kunnen maken. Voorbeelden van leerstrategieën zijn:  Samenvatten/markeren-onderstrepen/ vragen stellen (studiekaarten maken)/mindmappen/ woordjes-feiten uit hoofd leren/ uitleggen en snel-lezen.

Praktijk PIO coacht leerlingen in hun leeraanpak en gaat uit van de kracht van SMART leren. Leerlingen leren zelf doelen te stellen (s-m-a-r-t) en worden ondersteund bij het verbeteren  van hun executieve vaardigheden en hun leerstrategieën en/of geheugentechnieken.

 Praktische informatie:

Cursus SMART leren bestaande uit 6 bijeenkomsten voor een groep van maximaal 8 leerlingen  uit de klassen 1,2,3  VO.

2 startmomenten najaar:

maandag 4 september 2017 van 15.30-16.30 uur

maandag 23 oktober 2017 van 15.30 -16.30 uur

Plaats: Kleine Haarsekade 54, Gorinchem

Kosten: €200,-

Het is ook mogelijk een individueel coachingstraject op het gebied van LEREN LEREN te doorlopen of om naast cursusdeelname, tegen vergoeding, 1 of 2 keer in de week bij praktijk PIO het huiswerk te maken waarbij directe ondersteuning op het gebied van leren leren mogelijk is. Hiervoor zijn maximaal 6 plekken beschikbaar.

Nadere informatie  tel. 06-26162333

Aanmelden 1e cursus SMART LEREN schooljaar 17/18, uiterlijk 31 augustus 2017 via een e-mail naar  PIO@casema.nl . Na aanmelding ontvangt u een inschrijvingsformulier voor cursus SMART leren en/of aanmelding voor begeleiding.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *